نکات استفاده از گیاهان دارویی و روش های مصرف

  • شرح مطلب
  • سایر مطالب

نکات مهم پیش از استفاده از گیاهان دارویی

۱- حتما برای استفاده از مکمل یا داروهای گیاهی با پزشک و یا داروساز متخصص مشورت شود. حتی اگر این متخصصین اطلاعاتی در مورد مکمل و یا داروی گیاهی مورد نظر نداشته باشند آنها می توانند در مورد دسترسی به جدیدترین راهنماهای استفاده از اینگونه داروهای گیاهی و یا خطرات احتمالی و اثرات جانبی آنها فرد را آگاه سازند.

۲- فرد باید در پایگاههای معتبر، تحقیقات انجام شده در ارتباط با مکمل و یا داروی گیاهی و یا مواد تشکیل دهنده مکمل گیاهی مزبور را جستجو نماید. سایت های معتبر برای جستجوی اینگونه مطالب در نوشتار پایگاه های معتبر برای کسب اطلاعات در مورد طب سنتی، مکمل و جایگزین بیان شده است.

۳- تماس با شرکت تولیدکننده و یا توزیع کننده رسمی مکمل یا داروی گیاهی و مشورت با بخش علمی شرکت و آگاهی یافتن از نکاتی که ممکن است دردستورالعمل استفاده از مکمل بیان نشده است.

۴- اگر فرد در حال استفاده از یک داروی خاص تحت نظر پزشک می باشد قبل از استفاده از مکمل یا داروی گیاهی باید با پزشک معالج خود مشورت نماید.

۵- در مورد خانم های باردار باید همانند داروهای شیمیایی مرسوم، برای استفاده از داورها و مکمل های گیاهی حتما با پزشک متخصص مشورت شود.

۶- برای افراد زیر ۱۸ سال و یا بالاتر از ۶۵ سال قبل از استفاد از مکمل یا داروی گیاهی باید با پزشک متخصص مشورت شود.

۷- بعد ازشروع استفاده از مکمل یا داروی گیاهی حتما مطابق دستورالعمل استفاده از دارو عمل شود و نباید میزان مصرفی توصیه شده را افزایش داد.

۸- توصیه می شود در هر مقطع زمانی فقط از یک مکمل یا داوری گیاهی استفاده شود زیرا استفاده هم زمان ممکن است اثرات پیش بینی نشده ای دربرداشته باشد.

.

طرز تهیه و استفاده گیاهان دارویی 

هر گیاهی در طبیعت دارای روند رشد ویژه خود می باشد، خواص گیاهان دارویی در فصول هفته و حتی شب و روز متغیر هست به عنوان مثال برخی از گیاهان در روز و برخی دیگر در شب معطر می شوند. بنابراین زمان مناسب برداشت محصول دارای اهمیت خاصی است، قسمت های مختلف گیاه نیز دارای اثرات متفاوت هستند.

در بسیاری از موارد، ماده موثر عمدتا در برگ و شکوفه و ریشه و ساقه و بذر یا میوه است. همیشه گل ها را قبل از آنکه رطوبت یا شبنم شبانه از بین برود جمع آوری کنید. کار جمع آوری برگ ها را پس از غروب آفتاب انجام دهید.

بعضی از گیاهان باید در ظرف در بسته و برخی دیگر در کیسه کتانی نگهداری شوند، کسانی که گیاهان را ذخیره می کنند باید مرتبا از نمونه ها بازدید کرده و از آفات و امراض احتمالی آن آگاه باشند.

روش نگهداری گیاهان دارویی :

تهیه گیاه تر و تازه در طول سال میسر نیست. لذا گیاهان جمع آوری شده را بعد از خشک شدن باید به صورت پودر در آورده و حتی المقدور در شیشه های دهان گشاد نگهداری کرد. پودر می تواند شامل اندام های گیاهی باشند که جداگانه نگهداری می شوند.

طریقه استفاده از گیاهان دارویی :

دم کرده، شیرابه، جوشانده، پودر، جوشانده ملایم، ضماد (بانداژ و کمپرس)، جوشانده معمولی، کمپرس مرطوب، جوشانده قوی، کمپرس گرم و خشک، خیسانده، دارو های مخصوص شستشو، خیسانده با آب سرد، استفاده از دارو های گیاهی در حمام، طروق استفاده از گیاهان دارویی می باشند.

طرز تهیه دم کرده :

مهمترین مواد موثره گیاهان دارویی در اثر جوشیدن از بین می روند لذا بهترین و با ارزش ترین روش تهیه دارو های گیاهی دم کرده (دمنوش) است. روش تهیه عصاره دم کرده به این شکل است که :

مقدار تعیین شده از گیاه خرد شده را با یک فنجان آب جوش (تا حداکثر یک لیتر) مخلوط کرده و به هم می زنند، سپس روی ظرف را پوشانده و می گذارند ۱۵ الی ۳۰ دقیقه دم بکشد، سپس آن را صاف کرده و مصرف کنید.

طرز تهیه جوشانده :

روش جوشاندن اغلب برای دارو هایی به کار برده می شود که از ریشه، ریزم، پوست، رزین یا دانه ها تهیه می گردند، و یا هنگامی که اطمینان داشته باشید مواد موثر آن ها در اثر حرارت و یا حل شدن در آب از بین نمی روند، ضمنا توجه کنید که از ظرف آهنی جهت جوشاندن گیاهان استفاده نشود.

جوشانده ملایم : برای تهیه این شکل از دارو مقدار معینی از گیاه خرد شده را با یک چهارم لیتر آب جوش مخلوط کرده و می گذارند که کمی قل بزند سپس آن را از اجاق دور کرده و آن را دم می کنند در انتها آن را صاف کرده و مصرف می نمایند.

جوشانده معمولی :برای تهیه این نوع دارو ابتدا مانند روش جوشانده معمولی مقدار معین گیاه خرد شده را با یک چهارم لیتر آب سرد مخلوط کرده و می گذارند که به جوش آید، سپس آن را از شعله دور کرده و روی ظرف را پوشانده و می گذارید ده دقیقه دم بکشد و در انتها آن را صاف کنید.

جوشانده قوی : برای تهیه این دارو ابتدا مانند روش جوشانده معمولی مقدار معین گیاه خرد شده را با یک چهارم لیتر آب سرد مخلوط کرده و می گذارند به جوش آید، سپس آن را از شعله دور کرده و روی ظرف را پوشانده و می گذارند که ده دقیقه دم بکشد و در انتها آن را صاف کنید.

خیساندن :

خیساندن با آب سرد :این روش را اغلب برای گیاهانی به کار می برند که مواد موثر آن ها در اثر حرارت زود خراب یا تبخیر می شوند، برای این منظور بر روی مقدار مورد نظر از گیاه خرد شده یک چهارم لیتر آب سرد ریخته و درب ظرف را پوشانده و می گذارند که ۶ تا ۱۲ ساعت باقی بماند، هرچه میزان این زمان طولانی تر شده عصاره قوی تر خواهد شد.

خیسانده های الکلی :این روش اغلب برای گیاهانی به کار می رود که مواد موثر آن ها در آب حل نمی شوند، برای تهیه این دارو بر روی مقدار لازم از گیاه خرد شده مقداری از الکل تیلیک ۶۰ درصد را بریزید که تمام قسمت های گیاه پوشیده شود و سپس در ظرف را می بندند و چند روزی نگاه می دارند (برای تهیه عصاره های قوی تر از الکل خالص یا ۹۰ درصد استفاده می شود)

توجه : برای تهیه عصاره هایی که به منظور خوراکی و ضد عفونی کننده زخم و غرغره ها و دهان شویه ها می باید عصاره هایی تهیه شده پیوسته با آب رقیق شود.

شیرابه :

برای تهیه شیرابه گیاهان دارویی، گیاه تازه را در هاون (یا خرد کننده های الکتریکی) خوب له کرده و سپس داخل یک پارچه تمیز آن را فشار دهید برای به کار بردن این نوع دارو به عنوان مصرف خوراکی اغلب یک قاشق مربا خوری از شیرابه را در شیر یا آب حل و میل کنید.

پودر :

برای تهیه پودر، گیاه خشک یا سبزی خشک شده را در هاون به صورت پودر در آورده و سپس با الک ریز، الک کنید برای مصرف خوراکی مقدار مورد نظر از پودر را در یک قاشق غذاخوری شیر یا آب حل کنید و میل نمایید، جهت مصرف خارجی همانند سایر پودر ها به قسمت مورد نظر پاشیده می شود.

ضماد (بانداژ و کمپرس) :

اصولا ضماد را جهت رفع کبودی و کوبیدگی و احتقان و التهاب و کشیدن چرک از دمل ها و رام کردن خراش ها و کشیدن سموم از بدن مورد استفاده قرار می دهند، معمولا این گیاهان را به صورت خمیر در آورده و به طور مستقیم روی بدن قرار می دهند و یا آن را ابتدا بر روی پارچه تمیز کشیده و سپس مورد استفاده قرار می دهند.

کمپرس گرم و خشک : برای تهیه این نوع دارو، گیاه خرد شده را در یک کیسه تمیز سفید قرار داده و خشک آن را حرارت دهید و به صورت کمپرس روی عضو قرار دهید.

دارو های مخصوص شستشو : برای این منظور گیاه دریایی خرد شده را به طوری که چای را درست می کنند آماده کرده و با آن زخم ها را شستشو دهید.

استفاده از دارو های گیاهی در حمام :

برای این منظور ۱۰۰ گرم از گیاه خشک شده را در یک لیتر آب جوشانده و صاف کنید سپس آن را به مایع وان اضافه کنید برای تهیه مایع جهت پاشویه کردن کافی است که ۴۰ گرم را در یک چهارم آب بجوشانید و آن را به کار ببرید.

.

منابع:

.https://www.noandishaan.com
.https://attarak.com